رسانههای روسیه به نقل از منابع وزارت خارجهی این کشور، گفته اند که شماری از افراد بلندپایهی طالبان پس از لغو صلح امریکا با طالبان، به مسکو سفر کرده اند و با مقامهای وزارت خارجهی روسیه، دیدار و گفتوگو کرده اند.
همچنان خبرگزاریها گزارش داده اند که سهیل شاهین، سخنگوی طالبان، تأیید کرده است که پس از تصمیم اخیر ترامپ مبنی بر لغو صلح با طالبان، مقامهای طالبان به مسکو سفر کرده اند.
یک هفته از تصمیم ترامپ مبنی بر لغو مذاکره با طالبان میگذرد. رییسجمهوری امریکا در شنبهشب هفتهی گذشته (شانزدهم سنبله) غیر منتظره اعلام کرد که صلح با طالبان را متوقف کرده است و به دنبال آن گفت که صلح با طالبان مرده است.
ترامپ این تصمیم را پس از آن گرفت که قرار بود، توافقنامهی امریکا با طالبان به امضا برسد.
رییسجمهوری امریکا، ظاهرا دلیل این تصمیم را اعتراض به حملهی انتحاری طالبان بر نظامیان امریکایی و ناتو و کشته شدن یک سرباز امریکایی گفته است؛ اما دلیل اصلی این تصمیم، محتوای توافقنامهی امریکا و طالبان بوده که در آن به طالبان امتیاز داده شده و مقامهای دولتی و سیاسی امریکا نیز از توافق با طالبان نگرانی دارند.
دولت افغانستان از لغو صلح امریکا با طالبان، استقبال کرده و آن را مصداق درست بودن موضع خود میداند که اعلام کرده بود، مذاکرات صلح باید پس از برگزاری انتخابات ریاستجمهوری، دنبال شود.
طالبان ذوقزدهی پیروزی و گرفتن امتیاز از امریکا بودند. تصمیم ترامپ آنها را شوکه کرده و برای حامیان خارجی این گروه و کسانی که حکومت مؤقت میخواستند، غیر منتظره بود.
طالبان در مقابل موضع دولت افغانستان، شکست خورده اند؛ از این رو تلاش دارند که تمایل امریکا برای از سرگیری مذاکره یا امضای توافقنامهای را که امضا نشد، جلب کنند.
سفر مقامهای طالبان در مسکو و اظهارات وزارت خارجهی روسیه که خواستار از سرگیری مذاکرات صلح با طالبان شده، با هم مرتبط بوده و نشان میدهد، طالبان در پی جبران اشتباهات شان استند. روسیه تلاش دارد که زمینهی از سرگیری مذاکرات میان طالبان و امریکا را فراهم کند.
روسیه، چین و امریکا، به این امر توافق دارند که از طالبان تعهد گرفته شود و این گروه ارتباط خود را با القاعده قطع کند. مسألهی این گروه از راه مذاکرات و صلح حل شود.
در جریان یک سال مذاکرهی امریکا با طالبان، روسیه، میزبان دو نشست میان رهبران طالبان، جهادیها و سیاستمداران ناراضی از حکومت اشرف غنی بود.
این نشستها طالبان را از نظر سیاسی تقویت کرد و زمینهی همسویی این گروه با مخالفان حکومت غنی را فراهم کرد.
لغو محدودیت سفر اعضای طالبان و سهولتهایی که برای رهبران طالبان در نظر گرفته شده بود، طالبان را در موقف برتر رساند.
مذاکرهی یکجانبهی امریکا با طالبان و رقابت روسیه و چین با امریکا، زمینهیهایی بودند که طالبان توانستند از آن بهتر استفاده کنند.
روسیه و چین به عنوان رقیب امریکا و پاکستان بهعنوان بزرگترین حامی طالبان، از حامیان این گروه محسوب میشوند و تلاش دارند که مذاکرهی این گروه با دولت افغانستان به موفقیت برسد.
طالبان امتیازی را که در یک سال مذاکره با امریکا به دست آوردند و نیز محتوای توافقنامهای که با امریکا قرار بود به امضا برسد، فرصتی بود که از دست دادند و حالا به دنبال جبران این فرصت استند.
آنچه در یک سال مذاکرهی امریکا با طالبان تجربه شد، این بود که رقابت قدرتهای امپریالیستی در جنگ و صلح افغانستان نقش دارد.
روسیه بهعنوان بزرگترین رقیب تاریخی امریکا، خطر طالبان و افراطگرایی را احساس میکند و حاکمیت مطلق طالبان را در افغانستان نمیخواهد؛ اما با استفاده از طالبان و حمایت از این گروه، با حضور نظامی امریکا در افغانستان مقابله میکند.
روسیه میخواهد نتیجهی صلح با طالبان، خروج کامل نیروهای امریکایی از افغانستان شود. این خواست روسیه را طالبان دنبال میکنند و سبب نزدیکی این کشور با طالبان شده است.
با آن که طالبان تلاش دارند، امریکا مذاکرات صلح را از سر بگیرد؛ اما به نظر میرسد، امریکا به زودی حاضر نخواهد شد که به خواست طالبان پاسخ مثبت بدهد.
یک انگیزهی لغو مذاکرهی امریکا با طالبان میتواند این باشد که از گزینهی فشار بر طالبان استفاده شود. برای این که این گزینه نتیجه بدهد، نیاز به زمان دارد تا تغییر محسوس در رویکرد طالبان بهوجود آید.
با توجه با این که لغو محدودیت بر طالبان، سبب تقویت این گروه شد، با توجه به آن، لازم است امریکا و متحدانش محدودیتهای گذشته را بر طالبان دوباره وضع کند. این گروه در شرایطی مواجه شود که احساس نکند با جنگ و اعمال تروریستی میتواند مشروعیت و امتیاز کسب کند و جهان نیز با آن حساسیت ندارد.
اگر فضا برای جولان فعالیت سیاسی طالبان وجود داشته باشد، لغو مذاکره با طالبان و فشارهای نظامی نمیتواند نتیجه بدهد. لازم است طالبان با فشارهای سیاسی و نظامی مواجه شوند و تجربه کنند که با سرسختی و بدون تغییر رفتار و خواستهای شان، ناکام اند.
بارها تجربه شده که طالبان بدون فشار و برخوردهای سخت، تغییرپذیر نیستند. حالا که این گروه خود عامل شکست تلاشهای صلح شده است، باید از هر زمینه و امکان برای رسیدن به صلح استفاده شود.
